Anjiyo Riskleri Neler?

Anjiyo, damar hastalıklarının tanı ve tedavisinde kullanılan modern bir görüntüleme yöntemidir. Özellikle kalp damarlarının durumunu incelemek, tıkanıklıkları tespit etmek ve gerektiğinde stent uygulamak amacıyla yapılır.
Günümüzde anjiyo oldukça güvenli bir işlemdir; ancak her tıbbi müdahalede olduğu gibi bazı riskler taşır. Bu riskler genellikle düşük oranlarda görülse de, önceden bilinmesi hastanın bilinçli karar vermesini sağlar.
Doç. Dr. Selim Aydın, anjiyonun güvenli bir işlem olduğunu, fakat hastanın sağlık geçmişine ve işlem yapılan merkezin deneyimine bağlı olarak bazı komplikasyonların gelişebileceğini belirtmektedir.

Anjiyo Neden Yapılır?

Anjiyo, damarların iç yapısını görüntüleyerek tıkanıklık, daralma veya pıhtı oluşumunu tespit etmek için yapılır. Özellikle kalp damarlarında kan akışının azalması, kalp krizi riski oluşturabilir. Bu durumun erken saptanması için anjiyo hayati önem taşır.
Doç. Dr. Selim Aydın, “Erken teşhis edilen bir damar tıkanıklığı, ileride oluşabilecek kalp krizini engelleyebilir.” diyerek anjiyonun tanısal değerini vurgular.

Ancak bu kadar önemli bir işlemin bile, uygulama sırasında veya sonrasında bazı riskleri olabilir. Bu riskler genellikle kısa sürede kontrol altına alınabilir.

Anjiyo Öncesi Hazırlık ve Risk Değerlendirmesi

Anjiyo öncesinde hastanın detaylı tıbbi geçmişi değerlendirilir. Kan tahlilleri, böbrek fonksiyon testleri, alerji öyküsü ve kullanılan ilaçlar dikkatle incelenir.
Bu hazırlık aşaması, işlem sırasında ortaya çıkabilecek riskleri azaltmak açısından önemlidir.

Doç. Dr. Selim Aydın, “Hastanın önceden diyabet, böbrek hastalığı veya pıhtılaşma bozukluğu varsa, risk oranı biraz daha yüksek olabilir. Bu nedenle kişisel değerlendirme çok önemlidir.” şeklinde açıklamaktadır.

Anjiyo İşlemi Nasıl Yapılır?

Anjiyo genellikle kasık veya el bileği damarından girilerek yapılır. İnce bir kateter yardımıyla kalp damarlarına ulaşılır ve damarların içine kontrast madde (boya) enjekte edilerek röntgen altında görüntüleme yapılır.
İşlem süresi genellikle 15-30 dakika arasındadır ve hasta uyanıktır. Lokal anestezi sayesinde ağrı hissedilmez, ancak hafif baskı veya sıcaklık hissi olabilir.

Her ne kadar bu işlem kısa sürse de, kullanılan kontrast madde ve kateter uygulaması nedeniyle bazı riskler oluşabilir. Şimdi bu riskleri tek tek inceleyelim.

Anjiyo Sırasında ve Sonrasında Ortaya Çıkabilecek Riskler

Damar Giriş Yerinde Kanama ve Morarma

Anjiyo genellikle kasık veya bilekten yapıldığı için, kateterin giriş noktasında hafif kanama veya morarma görülebilir.
Bu durum çoğu zaman birkaç gün içinde kendiliğinden iyileşir. Ancak bazen kanama fazla olabilir ve bası uygulanması gerekebilir.
Doç. Dr. Selim Aydın, “Hastalar işlemden sonra 4-6 saat boyunca istirahat etmelidir. Bu, damar bütünlüğünün korunmasına yardımcı olur.” diyerek öneride bulunur.

Alerjik Reaksiyonlar

Anjiyoda kullanılan kontrast madde, bazı hastalarda alerjik reaksiyona neden olabilir. Bu durum genellikle hafif kızarıklık, kaşıntı veya bulantı ile kendini gösterir. Nadir durumlarda nefes darlığı gibi ciddi reaksiyonlar da olabilir.
Alerji öyküsü olan hastaların işlem öncesi mutlaka doktora bilgi vermesi gerekir. Gerekirse koruyucu ilaçlar uygulanır.

Böbrek Fonksiyon Bozukluğu

Kontrast madde böbreklerden atıldığı için, böbrek fonksiyonları zayıf olan hastalarda geçici veya kalıcı hasar oluşturabilir.
Bu nedenle işlem öncesinde böbrek testleri yapılır ve gerekli koruyucu önlemler alınır.
Doç. Dr. Selim Aydın, “Anjiyo sonrası bol su içmek, kontrast maddenin böbreklerden daha hızlı atılmasını sağlar.” diyerek hastaların dikkat etmesi gerektiğini belirtir.

Kalp Ritim Bozuklukları

Anjiyo sırasında kateterin kalp içine ilerletilmesi ritim bozukluklarına neden olabilir. Genellikle kısa sürelidir ve kendiliğinden düzelir.
Ancak önceden ciddi kalp rahatsızlığı olan hastalarda bu durum yakından izlenmelidir.
Doç. Dr. Selim Aydın, “Ritim bozuklukları çoğu zaman geçicidir, ancak monitörlü ortamda izlenmesi şarttır.” demektedir.

Göğüs Ağrısı ve Damar Spazmı

Bazı hastalarda damarların ani kasılması sonucu kısa süreli göğüs ağrısı olabilir. Bu durum, damar spazmı olarak adlandırılır ve genellikle ilaçla hemen düzelir.
Bu durum özellikle stresli veya heyecanlı hastalarda daha sık görülür.

Enfeksiyon Riski

Anjiyo steril koşullarda yapılmasına rağmen, giriş noktasında enfeksiyon gelişme ihtimali çok düşüktür. Kızarıklık, şişlik veya ateş varsa doktora başvurulmalıdır.
Doç. Dr. Selim Aydın, hijyenik koşullarda yapılan işlemlerde enfeksiyon oranının %1’in altında olduğunu belirtmektedir.

Damar Hasarı

Kateterin damarda ilerlemesi sırasında damar duvarında küçük zedelenmeler olabilir. Bu durum genellikle kendiliğinden iyileşir. Ancak nadir durumlarda cerrahi müdahale gerekebilir.

Kalp Krizi Riski

Anjiyo sırasında kalp damarına yapılan müdahale, nadiren kalp krizine yol açabilir. Bunun nedeni damarda pıhtı oluşması veya ani tıkanıklıktır.
Ancak bu oran oldukça düşüktür ve anında müdahale ile kontrol altına alınabilir.
Doç. Dr. Selim Aydın, “Anjiyo deneyimli bir ekip tarafından yapıldığında kalp krizi riski %1’den azdır.” ifadesini kullanmaktadır.

İnme (Felç) Riski

Beyin damarlarına pıhtı gitmesi sonucu inme gelişme riski vardır, ancak bu durum son derece nadirdir. Özellikle ileri yaş ve hipertansiyon hastalarında dikkat edilmelidir.

Ölüm Riski

Anjiyo ölümcül bir işlem değildir; ancak ileri yaşta, ciddi kalp yetmezliği veya ağır damar hastalığı olan kişilerde nadiren bu risk bulunabilir.
Bu oran genellikle on binde bir seviyesindedir.

Doç. Dr. Selim Aydın, “Anjiyo, doğru endikasyonla yapıldığında yaşam kurtarır. Risk oranı, tanı konulmadan hastalığın ilerlemesi riskinden çok daha düşüktür.” demektedir.

Riskleri Azaltmak İçin Alınan Önlemler

Deneyimli Ekip ve Modern Teknoloji

Anjiyo risklerinin en aza indirilmesi, deneyimli bir ekip ve modern cihazlarla mümkündür. İşlemi gerçekleştiren kardiyolog, radyoloji uzmanı ve hemşire ekibi uyum içinde çalışmalıdır.
Doç. Dr. Selim Aydın, “Ekip deneyimi, komplikasyon oranını en aza indirir.” diyerek hastaların merkez seçiminde bu faktöre dikkat etmesi gerektiğini vurgular.

Kişisel Risk Analizi

Her hastanın yaşı, ilaç kullanımı, kronik hastalıkları ve genel sağlık durumu göz önüne alınarak kişisel risk profili çıkarılır.
Bu analiz, işlem öncesinde alınacak önlemleri belirler.

İşlem Sonrası İzlem

Anjiyo sonrası hastalar 4-6 saat boyunca gözlem altında tutulur. Bu süreçte kalp ritmi, tansiyon ve damar giriş yeri kontrol edilir. Herhangi bir komplikasyon erken fark edilirse hızlıca müdahale edilir.

Anjiyo Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Bol sıvı tüketmek kontrast maddenin atılmasını kolaylaştırır.
• Giriş yapılan bölgeyi temiz ve kuru tutmak enfeksiyonu önler.
• Ağır egzersizlerden ve ağır kaldırmaktan birkaç gün uzak durmak gerekir.
• Kan sulandırıcı ilaçlar düzenli olarak kullanılmalıdır.
• Herhangi bir göğüs ağrısı, nefes darlığı veya bayılma hissi durumunda hemen doktora başvurulmalıdır.

Doç. Dr. Selim Aydın, anjiyo sonrası dönemde düzenli kontrollerin, uzun vadeli damar sağlığı için hayati olduğunu vurgulamaktadır.

Anjiyonun Faydaları Risklerinden Daha Fazladır

Anjiyo, doğru zamanda ve doğru endikasyonla uygulandığında yaşam kurtarır.
Erken tanı sayesinde kalp krizi, felç veya ani ölüm riski büyük ölçüde azalır.
Modern teknoloji ve deneyimli ekiplerle komplikasyon oranı son derece düşüktür.

Doç. Dr. Selim Aydın, “Anjiyo, damar sağlığı açısından büyük bir avantaj sağlar. Erken teşhis, hayat kurtarır.” diyerek hastaların korkmadan bu işlemi yaptırması gerektiğini belirtmektedir.

Anjiyo, günümüzde hem tanı hem de tedavi amacıyla yapılan en güvenli tıbbi işlemlerden biridir. Ancak her tıbbi müdahalede olduğu gibi bazı riskler barındırır. Bu risklerin çoğu önceden öngörülebilir ve kontrol altına alınabilir.
Doç. Dr. Selim Aydın, işlem öncesi doğru değerlendirme, deneyimli ekip seçimi ve işlem sonrası düzenli takip ile komplikasyon risklerinin minimum seviyeye indirilebileceğini vurgulamaktadır.

Kısacası, anjiyonun sağladığı faydalar, taşıdığı risklerden çok daha büyüktür. Bilinçli hasta yaklaşımı, uzman hekim takibi ve doğru merkezin seçimi ile bu işlem güvenle yapılabilir.