Diyabet, dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen kronik bir metabolik hastalıktır. Uzun süreli yüksek kan şekeri seviyesi, sinir ve damar sisteminde ciddi bozulmalara neden olabilir. Bu bozulmaların en yaygın ve tehlikeli sonuçlarından biri diyabetik ayak komplikasyonlarıdır. Diyabetik ayak, erken dönemde teşhis edilip tedavi edilmediğinde ciddi enfeksiyonlara, iyileşmeyen yaralara ve hatta Diyabetik Ayak Ampütasyonu gibi geri dönüşü olmayan sonuçlara yol açabilir. Bu nedenle diyabetik ayak belirtilerini tanımak, hayat kurtarıcı öneme sahiptir. Doç. Dr. Selim Aydın, bu konuda erken uyarı işaretlerinin fark edilmesinin, ciddi komplikasyonların önlenmesindeki ilk ve en önemli adım olduğunu belirtmektedir.
Diyabet tanısı olan herkes potansiyel olarak risk altında olsa da bazı bireyler diyabetik ayak gelişimi açısından daha yüksek risk taşır
Doç. Dr. Selim Aydın, özellikle bu gruptaki hastaların ayaklarını günlük olarak kontrol etmeleri ve düzenli sağlık kontrollerini ihmal etmemeleri gerektiğini vurgulamaktadır.
Diyabetin neden olduğu sinir hasarına periferik nöropati denir. Bu durum ayakta aşağıdaki belirtilerle kendini gösterir
Bu belirtiler, ayağın hissedilmemesine neden olur ve bu da küçük bir yaralanmanın bile fark edilmeden enfekte olmasına yol açar. Doç. Dr. Selim Aydın, birçok hastanın ayakta gelişen ciddi bir yarayı fark etmediğini ve bu nedenle doktora geç başvurduğunu belirtmektedir.
Diyabetik ayakta erken dönemde görülen cilt değişiklikleri şu şekilde sıralanabilir
Bu belirtiler enfeksiyona davetiye çıkarır. Özellikle kuru cilt çatlakları, bakterilerin vücuda giriş kapısıdır. Bu nedenle erken fark edilip nemlendirici tedavilerle kontrol altına alınması önemlidir.
Diyabetik hastalarda ayakta gelişen yaralar genellikle fark edilmez çünkü ağrı hissi ya çok azdır ya da hiç yoktur. Bu nedenle aşağıdaki durumlar acil tıbbi değerlendirme gerektirir
Doç. Dr. Selim Aydın, bu belirtilerin enfeksiyonun derin dokulara yayıldığını ve acil müdahale gerektiğini gösterebileceğini belirtmektedir.
Ayak tırnaklarının uygun şekilde kesilmemesi, yanlış ayakkabı seçimi gibi ihmaller diyabetik ayak sorunlarını tetikleyebilir. Göz ardı edilmemesi gereken belirtiler
Tırnak bakımı, diyabetik bireyler için medikal ayak sağlığı uzmanları tarafından yapılmalıdır. Doç. Dr. Selim Aydın, tırnak yaralanmalarının çok sayıda hastada Diyabetik Ayak Ampütasyonuna neden olan enfeksiyonlara zemin hazırladığını vurgular.
Diyabetik ayakta sadece sinir değil, damar sistemi de etkilenir. Dolaşım bozukluğu geliştiğinde şu bulgular görülebilir
Bu tür belirtiler ciddi dolaşım problemlerinin habercisidir. Kan akımının bozulduğu ayaklarda enfeksiyon riski çok daha yüksektir ve iyileşme süreci çok yavaştır.
Diyabetik ayakta enfeksiyon geliştiğinde bazı belirtiler acil müdahale gerektirir
Bu belirtiler sistemik enfeksiyonun başladığını gösterebilir. Tedavi edilmezse sepsis gelişebilir ve Diyabetik Ayak Ampütasyonu kaçınılmaz hale gelebilir. Doç. Dr. Selim Aydın, hastaların bu belirtileri fark ettiğinde derhal sağlık kuruluşuna başvurmaları gerektiğini belirtmektedir.
Uzun yıllar diyabet hastası olan bireylerde ayak kemiklerinde deformiteler gelişebilir. Bu durumun bazı belirtileri
Bu deformiteler mekanik basıyı artırarak yara gelişimine zemin hazırlar. Ortopedik tabanlıklar, özel ayakkabılar bu baskıyı azaltmak için kullanılmalıdır.
Diyabetik Ayak Ampütasyonu, çoğunlukla geç fark edilen ve geç müdahale edilen durumlarda gerçekleşir. Oysa ki erken dönemde aşağıdaki adımlar uygulanırsa bu ciddi komplikasyon engellenebilir
Doç. Dr. Selim Aydın, bu basit gibi görünen önlemlerin hayat kurtarıcı olduğunu ve amputasyon ihtimalini yüzde 85’e kadar azalttığını belirtmektedir.
Diyabetik ayakta bazı belirtiler kırmızı alarm niteliğindedir
Bu gibi durumlarda zaman kaybetmeden acil sağlık hizmeti alınmalıdır. Gecikme durumunda enfeksiyon kemiklere yayılır ve Diyabetik Ayak Ampütasyonu gündeme gelir.
Toplumda diyabetik ayak farkındalığını artırmak için şu yollar etkili olabilir
Doç. Dr. Selim Aydın, hastaların sadece hastanede değil, evde kendi kontrollerini yapabilecek bilgiye sahip olmaları gerektiğini vurgular.
Whatsapp
Hemen Ara!